Opdrachtgestuurd leren
Opdrachtgestuurd Leren (OL) is een werkvorm waarbij de trainers een leeromgeving creëeren, de deelnemer kijkt terug naar zijn eigen acties en ervaringen en neemt verantwoordelijkheid voor zijn eigen leerproces.
De leeromgeving bestaat uit het formuleren van een opdracht voor de deelnemers en het beschikbaar hebben van kennis en ervaring die zij nodig zouden kunnen hebben voor het doen van de opdracht. Het is aan de deelnemers al dan niet gebruik te maken van deze kennis en ervaring.
Het is een manier van leren waarbij de deelnemers zich niet in de leeromgeving kunnen verstoppen; de deelnemers moeten een verantwoordelijkheid nemen. De deelnemers zijn zelf verantwoordelijk voor hun eigen leren, de trainer faciliteert het leerproces.
Gedurende een aantal dagdelen mogen de deelnemers werken aan de opdracht.
In deze periode beschrijven de deelnemers ook een gezamenlijke leergeschiedenis. Door gestructureerd en onder begeleiding van de trainer op meta-niveau (helikopter view) naar het proces te kijken, ontdekken de deelnemers van zichzelf en van anderen de lessen die zij leren. De kracht van dit onderdeel zit in het gezamenlijk leren (double loop learning).
Uitgangspunten/context
o Volwassenen leren het beste wanneer zij weten waarom een bepaald thema belangrijk voor hen is.
o Volwassenen komen normaal gesproken met een leer-verwachting naar een training.
o Volwassenen hebben ervaring en kunnen helpen anderen te leren. Je bent dus niet alleen verantwoordelijk voor je eigen leren, maar ook voor dat van de ander.
o Volwassenen leren het beste in een actieve omgeving waar veel participatie is.
o Volwassenen leren het beste wanneer de inhoud van de training dichtbij hun eigen taken en verantwoordelijkheden ligt.
Draaiboek Opdrachtgestuurd Leren (OL)
Voorbereiding:
Vraag de deelnemers na te denken over mogelijke casus/project dat gedurende de training wordt uitgewerkt.
Denk van te voren als trainer na over de punten die je belangrijk vindt om aan de orde te laten komen.
Opstelling: cafetaria
Tijdens training:
Trainer:
o Vorm leergroepen van 5-8 deelnemers
o Kies een casus/project
o Iedere leergroep krijgt dezelfde vragen mee, bv:
- Welke stappen/fasen gaan jullie doorlopen om dit project tot een succes te maken?
- Wat ga je doen per stap/fase van het project?
- Waar loop je tegenaan en hoe overwin je dit?
o Tijdens het uitwerken van de opdracht heeft de trainer de volgende rol:
o Compliceer, voeg inhoudelijke complexiteit toe
o Vergroot de interactie
o Zorg dat iedereen mee doet
o Beïnvloed het leerklimaat (activeren, structureren, basis regels, sociale kwaliteit)
o Op het moment dat de groep een leervraag heeft neem je de tijd die te beantwoorden. De beantwoording kan een kort gesprek zijn, maar kan ook een half uur ‘workshop’ zijn.
o Op geplande momenten tijdens het groepswerk koppel reflecteer je plenair op het groepswerk; iedere groep vertelt kort iets over een leerervaring.
Groepen:
o De groepen werken deze vragen uit, gebruikmakend van aanwezige kennis en ervaring, dit zijn: trainers, handleidingen, formats, collega’s, etc.
o Iedere groep begint met het maken van werkafspraken geldend voor de eigen groep. Je kunt hierbij denken aan:
- welke punten wil je sowieso aan de orde laten komen tijdens de training, die beantwoord worden tijdens de uitvoering van de opdracht of expliciet beantwoord worden door de trainer/resourceperson
- rollen, samenwerking
- planning
o De groepen werken in eigen tempo en op eigen manier aan de opdracht.
o De groepen werken de opdracht op Brown Paper uit, zodat het makkelijk is aan elkaar te laten zien waar je staat.
Vraag:
- kan een deelnemer zonder enige inhoudelijk kennis en ervaring over het onderwerp een training op deze manier volgen?


